uprawnienie do renty, emerytury

Prawo do renty przysługuje ubezpieczonemu, który łącznie spełni następujące przesłanki, mianowicie po pierwsze zostanie uznany za niezdolnego do pracy, po drugie ma wymagany – stosowny do wieku, w którym powstała niezdolność do pracy – okres składkowy i nieskładkowy, po trzecie niezdolność do pracy powstała w okresie składkowym tj. ubezpieczenia, zatrudnienia lub okresie nieskładkowym w okresie pobierania zasiłku chorobowego, opiekuńczego, świadczenia rehabilitacyjnego. Wymóg powstania niezdolności do pracy w określonym ustawą emerytalną czasie nie obowiązuje w stosunku do osoby, która spełnia łącznie następujące warunki:
– została uznana za całkowicie niezdolną do pracy,
– spełnia warunek posiadania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego
oraz
– legitymuje się co najmniej 20-letnim (w przypadku kobiety) i 25-letnim (w przypadku mężczyzny) okresem składkowym i nieskładkowym.
Okres składkowy i nieskładkowy wymagany do przyznania renty uzależniony jest od wieku osoby, w jakim powstała niezdolność do pracy.
rodzaje rent :
Renta stała przysługuje ubezpieczonemu którego niezdolność do pracy została uznana za trwałą.
Renta okresowa przysługuje – jeśli niezdolność do pracy ma charakter czasowy. Przysługuje ona przez okres wskazany w decyzji organu rentowego. Po upływie tego okresu ubezpieczony może wystąpić do ZUS z wnioskiem o przedłużenie prawa do renty na dalszy okres. Nie później niż na trzy miesiące przed ustaniem prawa do renty okresowej ZUS zawiadamia osobę zainteresowaną o terminie wstrzymania wypłaty oraz o warunkach przywrócenia prawa do tego świadczenia.

Renta szkoleniowa przysługuje Jeśli ubezpieczony spełni warunki wymagane do przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy i uzyska orzeczenie o celowości przekwalifikowania zawodowego ze względu na niezdolność do pracy w dotychczasowym zawodzie, może otrzymać rentę szkoleniową. Renta szkoleniowa nie przysługuje np. w razie osiągania przychodu z tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.

Prawo do emerytury reguluje ustawodawca.

Ustawa podzieliła ubezpieczonych na trzy grupy wiekowe. Przynależność do określonej grupy wiekowej skutkuje tym, że różne są zarówno warunki, na których można nabyć prawo do emerytury, jak i zasady ustalania jej wysokości. Emerytura przyznawana jest – co do zasady – na wniosek osoby zainteresowanej. Wyjątek dotyczy osób pobierających rentę z tytułu niezdolności do pracy, urodzonych zarówno przed 1949 r., jak i po 1948 r., którym w związku z osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego emeryturę przyznaje się z urzędu. Emerytura przyznawana jest – co do zasady – na wniosek osoby zainteresowanej. Wyjątek dotyczy osób pobierających rentę z tytułu niezdolności do pracy, urodzonych zarówno przed 1949 r., jak i po 1948 r., którym w związku z osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego emeryturę przyznaje się z urzędu.